Abstract
Trí thông minh, khi được khái quát như một cấu trúc tâm lý phức hợp phản ánh khả năng thích ứng với những tình huống đòi hỏi suy luận, lập kế hoạch và giải quyết vấn đề, thực chất là một khái niệm mô tả tính hiệu quả của hệ thống xử lý thông tin của con người. Trí thông minh không chỉ là một tập hợp kỹ năng đơn lẻ, mà là một hệ thống tích hợp gồm nhiều quá trình nhận thức vận hành hài hòa. Các thành tố như tư duy trừu tượng, khả năng khái quát hóa, tốc độ học hỏi và khả năng rút ra quy luật từ trải nghiệm đều là biểu hiện của một năng lực điều hành nhận thức tổng hợp. Do đó, nói trí thông minh là một cơ chế điều hành giúp con người hiểu và can thiệp vào thế giới không chỉ mang tính ẩn dụ nó phản ánh bản chất thực tiễn rằng trí tuệ là công cụ nhận thức chủ chốt để con người định hướng hành vi trong môi trường phức tạp và thay đổi liên tục. Ở bình diện sinh học, tính ổn định của trí thông minh qua thời gian trí tuệ không phụ thuộc hoàn toàn vào quá trình học tập có chủ đích, mà bị ràng buộc bởi cấu trúc thần kinh - sinh học của cá nhân. Não bộ của con người có những đặc trưng giải phẫu và chức năng liên quan đến tính hiệu quả của xử lý thông tin như mật độ chất trắng, độ toàn vẹn kết nối thần kinh, hoặc khả năng đồng bộ hóa hoạt động giữa các vùng vỏ não và những đặc trưng này có xu hướng ổn định tương đối trong suốt vòng đời trưởng thành. Do vậy, IQ là một chỉ số không chỉ phản ánh kỹ năng học tập hiện tại mà còn phản ánh nền tảng thần kinh cơ bản của năng lực nhận thức (Deary et al, 2009).
